|
|
Tiwanuku'yu Kim İnşa Etti ?
Tiwanaku şehri, kuşaklar boyu süren bir muammadır ve fantastik köken
kuramları doğuran bir avuç eski yerden biridir. Bilimadamları pamuk,
mısır, meyve gibi önemli ürünlerin yetişmediği yüksek, soğuk ve
rüzgârlı bir yaylada büyük bir kentin nasıl gelişebileceğini
sorgulayıp durmuşlardır. Bu büyük merkezi yapanlar kimlerdi? Bazı
tarihçilerin iddia ettiği gibi güneyden gelen göçmenler mi, yoksa
orada bin yıldır yaşayan asıl halk mı inşa etmişti?
Yıkıntılar arasında bulunan heykelleri gören ilk Avrupalı yazarlar,
eski çağlarda yaşamış dev bir ırktan söz etmişlerdir. 19. yüzyıl
sonlarında bilim-adamı Arturo Posnansky, Tiwanaku'nm ilk olarak
10.000 yıl önce Büyük Okyanus kıyısında inşa edildiğini, sonra da
jeolojik olarak yükselmiş olacağım düşünmüştür. Yirminci yüzyıl
başlarında bazı yazarlar Tivvanaku'nun insanlığın doğum yeri, özgün
Cennet Bahçesi ya da efsanevi uygarlık Atlantis olduğunu ileri
sürmüşlerdir. Tiwanaku'nuın Türkler, Çin göçmenleri, Vikingler ve
diğerleri tarafından inşa edildiği hakkındaki kuramların sayısı da
az değildir.
Dilciler genellikle çağdaş Aymara dili konuşan insanların, Tiwanaku
bölgesine 12. yüzyılda geldiklerine inanırlar. Bu kuramlara göre
Tiwanaku'yu inşa edenler Pukina adında şimdi kaybolmuş olan bir dili
konuşmaktaydılar.
Arkeolojik ve yer adı kanıtları ise Tiwanaku halkının Tiwanaku
kurulmadan yüzlerce yıl önce bölgede yaşayan Aymara dili konuşanlar
olduğunu akla getirmektedir. Eski Akdeniz ve Ortadoğu'nun büyük
uygarlıklarında olduğu gibi Tiwanaku da Titikaka Gölü bölgesinin
çağdaş sakinlerinin ataları tarafından kurulmuştur. |